ՀԱՄԱՍԻՆ ՀԱԿԱԴՐՎԱԾ ԶԻՆՎԱԾ ԽՄԲԵՐԸ ՓՆՏՐՈՒՄ ԵՆ ՏԵՂ ԳԱԶԱՅԻ ՀԱՇՏՈՒԹՅԱՆ ՊԼԱՆՈՒՄ
ՀԱՄԱՍԻՆ ՀԱԿԱԴՐՎԱԾ ԶԻՆՎԱԾ ԽՄԲԵՐԸ ՓՆՏՐՈՒՄ ԵՆ ՏԵՂ ԳԱԶԱՅԻ ՀԱՇՏՈՒԹՅԱՆ ՊԼԱՆՈՒՄ Գազայի շերտում վերջրևս ամիսներ առաջ ի հայտ եկած զինված խմբավորումները, որոնք պայքարում են ՀԱՄԱՍ-ի դեմ, լուրջ հարցեր են ծնում: Դդրանք ընտանեկան տոհմերի, հանցավոր խմբավորումների և նորաստեղծ միլիցիաների խայտաբղետ խառնուրդ են, որոնցից ոմանք, ինչպես վերջերս խոստովանեց Իսրայելի վարչապետը, աջակցություն են ստանում հենց Իսրայելից: Գաղտնի օգնություն են ուղարկում նաև Պաղեստինյան ինքնավարության որոշ շրջանակներ, որոնք Արևմտյան ափի մաս են կառավարում և ՀԱՄԱՍ-ի քաղաքական մրցակիցն են: Այս խմբերը գործում են Գազայի այն 53 տոկոս տարածքում, որն այժմ վերահսկում է Իսրայելը, բայց դրանք պաշտոնապես ներառված չեն ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփի խաղաղության պլանում: Պլանը նախատեսում է միջազգային կայունացման ուժեր և նոր վերապատրաստված պաղեստինյան ոստիկանություն, որոնք պետք է ապահովեն Գազայի անվտանգությունը հաջորդ փուլում: Ամենախոշոր խմբերից մեկը ղեկավարում է Յասեր Աբու Շահաբը: Նրա «Ժողովրդական ուժերը» գործում են Ռաֆահի մերձակայքում: Սոցիալական ցանցերում տարածված տեսանյութում նրա տեղակալը խոսում է «Խաղաղության խորհրդի» հետ համագործակցության մասին՝ այն միջազգային մարմնի, որը, ըստ պլանի, ժամանակավորապես պետք է կառավարի Գազան: Խան Յունիսի մոտ գործող «Ահաբեկչության դեմ պայքարի հարվածային ուժի» ղեկավար Հոսամ ալ-Աստալն այս շաբաթ իսրայելական լրատվամիջոցներին հայտնել է, որ «ամերիկացի ներկայացուցիչները» հաստատել են՝ իր խումբը տեղ կունենա Գազայի ապագա ոստիկանությունում: ԱՄՆ պաշտոնյան մեկնաբանությունից խուսափեց: Մի քանի շաբաթ առաջ Աստալը ժպտալով ասաց ինձ. «Դեռ ժամանակը չէ մանրամասները բացահայտելու», բայց հավելեց, որ ամերիկացիների հետ խոսակցությունները իրեն գոհ են թողել: Աստալը նախկինում աշխատել է Պաղեստինյան ինքնավարությունում: Նրա խումբը փոքր է՝ մի քանի տասնյակ մարտիկ, բայց վստահությունը մեծ է: Նրանք լավ մատակարարվող վրանային քաղաք են հիմաստել Խան Յունիսի մոտ: «Ասենք՝ հիմա ճիշտ ժամանակը չէ պատասխանելու»,– ժպտաց նա, երբ հարցրի՝ Իրայելն է արդյոք զենք տրամադրում: «Բայց մենք համակարգում ենք իսրայելական կողմի հետ՝ սնունդ, զենք, ամեն ինչ բերելու համար»: Որտեղի՞ց է գումարը: «Ամբողջ աշխարհից մարդիկ օգնում են: Ոչ միայն Իսրայելը»: Նա պնդում է, որ իրենց տարածքում՝ Դեղին գծի ներսում, արդեն տասնյակ ընտանիքներ են ապրում, և ամեն շաբաթ նորերը գալիս են: «Մենք նոր Գազայի հաջորդ օրն ենք: Մեզ համար խնդիր չէ համագործակցել Պաղեստինյան ինքնավարության, ամերիկացիների կամ որևէ մեկի հետ, ով մեր կողմն է: Մենք ՀԱՄԱՍ-ի այլընտրանքն ենք»: Սակայն Գազայի բնակիչների մեծ մասը, նույնիսկ նրանք, ովքեր ՀԱՄԱՍ-ից հիասթափված են, դժգոհ են այս փոքր ու մասնատված խմբերին տրված իշխանությունից: «Կրոն, հավատ և բարոյականություն չունեցող մի բուռ մարդիկ են միացել այս հանցագործներին»,– ասում է Գազա քաղաքում ապրող Սալեհ Սուեյդանը: «Ցանկացած կառավարություն ավելի լավ է, քան ավազակախմբերը»: «Օկուպացիայի հետ համագործակցող խմբերը պատերազմի ամենավատ արդյունքն են»,– կարծում է մեկ այլ բնակիչ՝ Զահեր Դուլան: «Միանալ նրանց ոչ միայն վտանգավոր է, այլև մեծ դավաճանություն»: 31-ամյա Մոնթասեր Մասուդը երկու ամիս առաջ կնոջ և չորս երեխաների հետ գիշերով անցել է Դեղին գիծը՝ խուսափելով ՀԱՄԱՍ-ից և համակարգվելով իսրայելական ուժերի հետ: «Հարազատներս, որ մնացել են ՀԱՄԱՍ-ի տարածքում, մեզ նախատում են: Ես նրանց ասում եմ՝ դուք եք վտանգի տակ, որովհետև ՀԱՄԱՍ-ի մարտիկը կարող է թաքնվել ձեր կողքին, և ձեզ կռմբեն»: Իսրայելի վարչապետ Բենյամի
ն Նեթանյահուն անցած ամիս արդարացրեց իր երկիրը միլիցիաներին գաղտնի աջակցելու մեջ. «Ի՞նչ վատ բան կա դրանում: Դա փրկում է մեր զինվորների կյանքը»: Պաղեստինյան ինքնավարության բարձրաստիճան պաշտոնյա, գեներալ Անվար Ռաջաբը մերժեց Աստալի պնդումները՝ ասելով, որ Իսրայելի աջակցությունը ստացած խմբերի զանգվածային ինտեգրումը ոստիկանությունում անընդունելի է: «Իսրայելը կարող է պահանջել դա իր քաղաքական և անվտանգային շահերից ելնելով, բայց դա պաղեստինցիներին օգուտ չի բերի»: Իսրայելի ռազմական հետախուզության նախկին բարձրաստիճան սպա Միխայել Միլշտեյնը զգուշացնում է. «Սա նույն սխալն է, ինչ արեցին ամերիկացիները Աֆղանստանում՝ սպառազինելով Թալիբանին ընդդեմ ԽՍՀՄ-ի: Հետո Թալիբանը նույն զենքը շրջեց ամերիկացիների դեմ: Մի օր էլ այս խմբերը իսրայելական զենքը կուղղեն իսրայելցիների վրա»: Քառասուն տարի առաջ Իսրայելը Գազայում խրախուսում էր կոշտ իսլամիստական կազմակերպություն՝ Յասեր Արաֆատի ազդեցությունը թուլացնելու համար: Այդա կազմակերպությունը դարձավ ՀԱՄԱՍ: Գազայի նոր զինված խմբերի ճակատագիրը մնում է անորոշ:
Թարգմանվել է ԱԲ-ի միջոցով։
