Կարնին ցանկանում է, որ Կանադան միանա Եվրոպայի գլխավոր պաշտպանական նախաձեռնությանը
Կանադայի վարչապետ Մարկ Կարնին հայտարարել է, որ ցանկանում է իր երկիրը մինչև հուլիսի 1-ը միանա Եվրոպայի գլխավոր պաշտպանական նախաձեռնությանը։ Երեքշաբթի օրը CBC-ին տված հարցազրույցում Կարնին հայտնել է, որ հույս ունի միանալ «Վերազինենք Եվրոպան» ծրագրին, որի նպատակն է առաջիկա հինգ տարում զգալիորեն մեծացնել պաշտպանության ոլորտի ծախսերը՝ թուլացնելու ԱՄՆ-ից կախվածությունը։ «Պաշտպանական կապիտալ ծախսերի յուրաքանչյուր կանադական դոլարից 75 ցենտը ուղղվում է ԱՄՆ։ Դա խելամիտ չէ», – նշել է վարչապետը։ Կարնիի այս հայտարարությունն արվել է այն պահին, երբ ԱՄՆ-ի հետ հարաբերություններում լարում է նկատվում Դոնալդ Թրամփի սպառնալիքների ֆոնին։ Միաժամանակ Կարնին հայտնել է, որ բաց է նաև Թրամփի առաջարկած հրթիռային պաշտպանության ծրագրին միանալու հարցը քննարկելու համար։ Հաջորդ օրը՝ չորեքշաբթի, Կանադայի պաշտպանության նախարար Դեյվիդ ՄաքԳինթին, ելույթ ունենալով ռազմական արդյունաբերության ցուցահանդեսում, ընդգծել է, որ երկիրը պետք է արագորեն ամրապնդի իր պաշտպանական կարողությունները՝ աճող գլոբալ սպառնալիքներին դիմակայելու նպատակով։ «Աշխարհում անվտանգության մթնոլորտը անկայուն և անկանխատեսելի է», – հայտարարել է նախարարը՝ մատնանշելով Ուկրաինայում Ռուսաստանի պատերազմը և Չինաստանի աճող հավակնությունները։ Նա նշել է, որ հատկապես ուշադրություն է դարձվելու Արկտիկային, որտեղ տարբեր երկրներ վիճարկում են Կանադայի ինքնիշխանությունը։ Երեքշաբթի օրը նոր խորհրդարանի բացմանն ընթերցված գահի խոսքում ևս կարևոր տեղ էր տրված պաշտպանությանը։ Խոսքը ընթերցել է Կանադայի միապետ Չարլզ արքան՝ իր այցելության շրջանակում, որը նպատակ ուներ ընդգծելու Կանադայի ինքնությունն ու ինքնիշխանությունը։ Գահի խոսքում, որը կազմվել է միապետի խորհրդականների և կանադական կառավարության կողմից, ներառված էր «բանակի վերակառուցման, վերազինման և վերաներդրումների» հանձնառությունը։ Այն նաև ընդգծել է Կանադայի՝ եվրոպական դաշնակիցների հետ պաշտպանական կապերը խորացնելու և «Վերազինենք Եվրոպան» նախաձեռնությանը միանալու նպատակը։ Այս հայտարարությունները հնչում են այն բանից հետո, երբ ՆԱՏՕ-ի գլխավոր քարտուղար Մարկ Ռյուտեն նշել է, որ սպասում է՝ դաշինքի անդամները, այդ թվում՝ Կանադան, տարեկան պաշտպանական ծախսերը կհասցնեն ՀՆԱ-ի 5 տոկոսի։ Նախկինում թիրախը ՀՆԱ-ի 2 տոկոսն էր, սակայն Ռյուտեն ընդգծել է՝ անհրաժեշտ է պատրաստ լինել Ռուսաստանից և Չինաստանից եկող սպառնալիքներին։ «Ռուսաստանը դաշինք է կազմել Չինաստանի, Հյուսիսային Կորեայի և Իրանի հետ։ Նրանք ընդլայնում են իրենց զինված ուժերն ու հնարավորությունները՝ պատրաստվելով երկարաժամկետ հակամարտության», – ասել է նա ՆԱՏՕ-ի ամերիկյան ֆորումում։ ՆԱ
ՏՕ-ի նոր ֆինանսավորման նպատակը դեռ պետք է հաստատեն անդամ երկրների ղեկավարները, որոնք կհանդիպեն հունիսի վերջին Նիդեռլանդներում։ Կանադան վաղուց է բախվում քննադատության ՆԱՏՕ-ի չափորոշիչները չկատարելու համար։ Անցյալ տարի ԱՄՆ Ներկայացուցիչների պալատի խոսնակ Մայք Ջոնսոնը մեղադրել էր Կանադային «Ամերիկայի քողի տակ թաքնվելու» մեջ։ Կանադացի գործարարներն էլ իրենց հերթին կոչ են անում կառավարությանը զգալիորեն ավելացնել պաշտպանական արդյունաբերության ծախսերը՝ տնտեսության խթանման նպատակով։ Չորեքշաբթի ՄաքԳինթին հայտարարել է, որ Կարնիի կառավարությունը պատրաստվում է առաջնահերթորեն գնումներ իրականացնել կանադական ռազմական տեխնոլոգիաներ արտադրող ընկերություններից։ Անցած շաբաթ Կարնին հայտնել է նաև, որ ԱՄՆ-ի հետ ընթանում են «բարձր մակարդակի» բանակցություններ՝ միանալու Թրամփի «Ոսկե գմբեթ» հրթիռային պաշտպանության համակարգին։ Գահի խոսքում նշվել էր, որ Կանադան ցանկանում է շարունակել ԱՄՆ-ի հետ անվտանգությանը և առևտրին առնչվող բանակցությունները։ Թրամփը նույն օրը երեկոյան Truth Social հարթակում գրել է, որ «Ոսկե գմբեթ» նախագիծը Կանադային կարժենա 61 միլիարդ ԱՄՆ դոլար՝ «եթե նրանք մնան որպես առանձին, բայց ոչ հավասարազոր ազգ»։ «Բայց այն ոչինչ չի արժենա, եթե Կանադան դառնա մեր սիրելի 51-րդ նահանգը», – հավելել է նա՝ կրկին արտահայտելով Կանադան ԱՄՆ-ին միացնելու գաղափարը։ «Նրանք արդեն քննարկում են այդ առաջարկը», – պնդել է Թրամփը։ Ի պատասխան՝ Կարնիի գրասենյակը հայտարարել է, որ վարչապետը «ամեն առիթով, այդ թվում՝ նախագահ Թրամփի հետ զրույցներում, հստակ հայտնել է, որ Կանադան անկախ և ինքնիշխան պետություն է և այդպիսին էլ կմնա»։
Թարգմանվել է ԱԲ-ի միջոցով։
