Կկարողանա՞ Ֆրանսիան հաղթահարել պարտքերի բեռը՝ վերացնելով երկու պետական տոն
Վարչապետ Ֆրանսուա Բայրուն հասարակական վրդովմունքի ալիք է բարձրացրել՝ առաջարկելով վերացնել Ֆրանսիայի երկու ազգային տոն՝ երկրի ֆինանսական վիճակը փրկելու նպատակով։ Նրա առաջարկը՝ չեղարկել Զատկի երկուշաբթին և մայիսի 8-ը՝ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ավարտի օրը, առաջացրել է սուր քննադատություն թե՛ ձախ ուժերից, թե՛ պոպուլիստական աջից։ Իր իսկ կենտրոնամետ դաշինքում և պահպանողական շրջանակներում էլ արձագանքը մեղմ ասած զգուշավոր էր։ Ֆրանսիայում, որտեղ աշխատողների պայքարի ավանդույթը խորը արմատներ ունի, երկու պարտադիր հանգստյան օրերի անակնկալ վերացումը հեշտությամբ ընդունելի չէր լինի։ Դա կնշանակի, որ մարդիկ ստիպված կլինեն աշխատել տարեկան երկու օր ավել՝ առանց հավելավճարի։ Ըստ Բայրուի՝ այս քայլով կբարձրանա արտադրողականությունը, ինչն էլ կօգնի դուրս գալ աճող պարտքերի ճահճից։ Ֆրանսիացիները խիստ կապված են իրենց տոնական օրերին։ Մայիսը, օրինակ, ամենասիրելիներից է՝ ոչ միայն գարնան գալստյան պատճառով, այլ նաև անընդմեջ երկար հանգստյան օրերի շնորհիվ։ Եթե Մայիսի 1-ը կամ 8-ը ընկնում են երեքշաբթի կամ հինգշաբթի, ապա մարդիկ սովորաբար հանգստանում են նաև նախորդ կամ հաջորդ օրերին՝ ստանալով չորսօրյա «կամուրջ»։ Բացի այդ, կան նաև Համբարձման օրը (միշտ հինգշաբթի), Զատկի և Հոգեգալստյան երկուշաբթիները։ Հավատացյալ օրացույցի շնորհիվ երբեմն միանգամից հինգ կամ վեցօրյա «վիադուկներ» են ստացվում։ Նոյեմբերը նույնպես առանձնանում է՝ Նահատակների օրը՝ նոյեմբերի 1-ին, և Զինադադարի օրը՝ նոյեմբերի 11-ին։ Բացի դրանից, շատ աշխատողներ ստանում են նաև «RTT» օրեր՝ 35 ժամից ավելի աշխատելու դիմաց։ Սակայն նախքան ֆրանսիացիներին «ծուլության սիրահարներ» անվանելը, արժե հաշվի առնել մի քանի փաստ։ Նախ՝ իրականում Ֆրանսիայում ազգային տոները միջինից քիչ են։ Ֆրանսիայում դրանք 11-ն են՝ ինչպես Գերմանիայում, Նիդեռլանդներում և ԱՄՆ-ում։ Սլովակիան առաջատարն է՝ 15 տոնով, իսկ Անգլիան, Ուելսը և Նիդեռլանդները՝ նվազագույնը՝ 8-ականով։ Երկրորդ՝ Մեծ Բրիտանիայի վիճակագրական ծառայության տվյալներով՝ ֆրանսիացի աշխատողի արտադրողականությունը 18%-ով բարձր է բրիտանացուից։ Ուստի արձակուրդների հարցում վերևից նայելու պատճառ չկա։ Երրորդ՝ սա առաջին դեպքը չէ, երբ Ֆրանսիան քննարկում է տոնական օրեր կրճատելու գաղափարը։ 2003-ին՝ մահաբեր շոգի ալիքից հետո, որի հետևանքով մահացել էր 15 հազար մարդ, վարչապետ Ժան-Պիեռ Ռաֆարենը որոշեց Հոգեգալստյան երկուշաբթին դարձնել «Համերաշխության օր»։ Այդ օրը մարդիկ աշխատում էին, և գործատուները այդ գումարները փոխանցում էին պետությանը՝ տարեցներին և հաշմանդամներին օգնելու համար։ Թեև նախաձ
եռնությունը առաջացրեց մեծ դժգոհություն և տարիներ անց դարձավ կամավորական, այն մինչ օրս տարեկան բերում է շուրջ 3 միլիարդ եվրո։ Տոն կրճատելու մեկ այլ նախադեպ էլ եղել է 1959-ին, երբ Շառլ դը Գոլը՝ նախագահ դառնալուց հետո, վերացրեց մայիսի 8-ի տոնը՝ այն չափազանց թանկ համարելով։ Տոնը վերականգնվեց միայն 1981-ին՝ նախագահ Միտերանի օրոք։ Այժմ, երբ կանաչները մեղադրեցին Բայրուին՝ ֆաշիզմի դեմ հաղթանակը հանրային հիշողությունից ջնջելու մեջ, նախարար Բենիամեն Հադադը հակադարձեց. «Ի դեպ, հենց դը Գոլն էր առաջինը վերացնում այդ օրը, և որքան հիշում եմ, նա քիչ դեր չուներ նացիզմի դեմ պայքարում»։ Իհարկե, այս ամենը դեռ չի նշանակում, թե Բայրուի նախաձեռնությունը կիրագործվի։ Իրականում նա մի կառավարություն է ղեկավարում, որն Ազգային ժողովում չունի մեծամասնություն և ցանկացած պահի կարող է տապալվել։ Սակայն հենց այս խոցելի վիճակն էլ նրան ազատություն է տվել՝ անկեղծ խոսելու։ Նրա խոսքով՝ տնտեսական իրավիճակը ճգնաժամային է։ Յուրաքանչյուր վայրկյան Ֆրանսիան պարտքվում է ևս 5,000 եվրոյով։ Ընդհանուր պարտքը հասել է 3.3 տրիլիոն եվրոյի։ Այդ պայմաններում, ըստ վարչապետի, ժամանակն է վերանայել մեր կյանքի և աշխատանքի կազմակերպման կերպը։
Թարգմանվել է ԱԲ-ի միջոցով։
